Mother of Strangers: A Novel

Jaffa, Palestina. Dat is de plek waar de Palestijnse schrijfster Suad Amiry haar lezers mee naartoe neemt. Het jaar: 1947. Israël bestaat dan nog niet, en Palestina is een Brits protectoraat. Onder toeziend oog van de Britten hebben zich veel Joodse immigranten in Palestina gevestigd. Bijvoorbeeld in Tel Aviv, net ten noorden van Jaffa. De spanningen tussen de oorspronkelijke bevolking en de immigranten lopen op en monden uiteindelijk uit in een oorlog, waarbij de oorspronkelijke bewoners uit Jaffa worden verjaagd. Maar zover is het nog niet als het boek begint en je kennismaakt met de 15-jarige Subhi, een eenvoudige jongen met een grote passie voor techniek, die werkt als monteur en graag dagdroomt over zijn geliefde, de nu nog maar show more 13-jarige Shams met wie hij op een dag hoopt te trouwen.

Schrijfster Amiry is opgeleid als architect en betrokken bij Riwaq, een organisatie die Palestijns materieel erfgoed renoveert, specifiek gebouwen en dorpen . Deze achtergrond zie je terug in haar roman Mother of strangers, waarin zij zeker in de eerste delen veel aandacht besteedt aan het beschrijven van de stad Jaffa: de gebouwen, de wijken, de haven en de sinaasappelvelden rondom de stad. Ze bouwt de stad als het ware opnieuw voor ons op zoals die was vóórdat de Palestijnse inwoners werden verdreven en de stad grotendeels werd vernietigd.

Door de grote aandacht voor de fysieke context van het verhaal heeft de schrijfster helaas wat minder tijd besteed aan het uitwerken van haar personages en het plot. Vooral de eerste delen van het boek hebben een zeer traag verteltempo, omdat de schrijfster uitgebreid te tijd neemt om de stad Jaffa te beschrijven. Ondanks dat wordt hoofdpersoon Subhi goed neergezet, maar vreemd is dat hij in de latere delen, die een veel hoger verteltempo kennen, volledig uit beeld verdwijnt, waarna het verhaal zich onverwacht ineens concentreert op Shams en hoe het haar vergaat als de oorlog eenmaal is uitgebroken. Vóór dat moment is Shams slechts een figurant geweest in de dagdromen van Subhi, maar ook als hoofdpersoon komt ze niet helemaal goed uit de verf. Je volgt haar als ze wegvlucht voor het oorlogsgeweld, familieleden kwijtraakt en met haar jongere zusjes bij een pleegfamilie terecht komt. Een hoop feiten op een rij, maar zonder dat je als lezer dicht bij de gevoelens van Shams komt.

Belangrijk om te weten is dat het verhaal over Subhi en Shams is gebaseerd op een waargebeurde geschiedenis; Amiry heeft beide personen - inmiddels bejaarden - gesproken over de gebeurtenissen uit hun jeugd. Mogelijk heeft ze uit respect voor deze personen geen gevoelens aan haar personages willen toeschrijven die zij zelf heeft bedacht, maar gevolg is wel dat het verhaal nogal vlak blijft. Als roman werkt dit boek dus niet zo goed, en dat is heel jammer, want de besproken historische periode is juist zo interessant en nog altijd actueel. Je steekt een hoop op van de achtergronden van het huidige conflict in Israël, en dat is waarom dit boek toch zeker de moeite van het lezen waard is. show less

This was an amazing book and should be read by everyone. Reading about Palestinians getting displaced from their homes in 1948 by zionists brought tears to my eyes. To know that this still goes on today and no one bats an eye, almost 75 years later, is heartbreaking!!

Long live Palestine