Paulien Cornelisse

The 2025 Boekenweek Essay, inspired by work Cornelisse did with students of Dutch whilst she was “Artist in residence” at Sheffield University, looks at the crucial role played in everyday spoken Dutch by words like particles and interjections, which don’t have a straightforward semantic function but are critical in modifying the tone of an utterance. All languages have their share of these, and they are often words that only true native speakers can deploy with confidence, but we are show more rarely directly conscious of their presence in what we are saying. If you listen to someone speaking Dutch their speech is probably peppered with words like even, eens, maar, zeg, hoor, nou, soms, hè and gewoon, none of them used in their “dictionary” sense. Similarly, English speakers might use words like like, you know, just, well, really and actually. Cornelisse suggests that they are particularly important in Dutch because of the conflict between the social pressure to be cosy, relaxed and egalitarian in interactions and the Calvinist tradition of plain speaking. If you’re a Dutch person who’s about to tell your neighbour that the new hairstyle doesn’t suit her, then you need to adjust the tone of your utterance very precisely to make it clear that you aren’t being gratuitously offensive, you’re just telling it like it is. A few particles in the right places can work wonders.

The final section deals with the mysterious but universal and very useful hèhè, which Cornelisse pinpoints as the word you use in the moment when you relax after a difficult task. It seems to be uniquely Dutch, although it turns out that Finnish uses the word huh-huh to do something very similar (it’s the word you use when you sit down in an already occupied sauna and don’t want to force a conversation by greeting the other occupants). English doesn’t really seem to have anything in that line, apart from a generalised voiced exhalation often represented as something like “phew”.

A fun little tour of some less-studied corners of language. show less

Cornelisse zegt af en toe rake dingen over taalgebruik in Nederland. Grappige rare dingen. Maar tegelijkertijd draagt ze zo'n dosis self-loathing uit, dat je na het lezen van het boek een hekel hebt aan de schrijver, aan alle andere nederland-sprekende mensen, en vooral aan jezelf.

Omdat ik per toeval dit boek als podcast tegen kwam besloot ik het bij wijze van experiment te horen in plaats van lezen. Dit beviel me eigenlijk wel en ik denk dat de persoonlijke toon van Paulien Cornelisse een leuke toevoeging was aan de beleving.
Ik vond het verhaal erg leuk, de aandacht voor detail en pietluttige dingetjes gaven het boek een soort onverwachte diepte. Ik moet zeggen dat ik meer heb genoten van deze oerhollandse versie van "The Office" dan ik van tevoren had gedacht.

READ IN DUTCH

Deze leek mij van tevoren heel erg leuk. Ik had al verschillende stukjes gehoord van andere mensen of op televisie en die vond ik wel goed gevonden, dus wilde ik graag het hele boekje lezen.

Helaas vond ik het niet allemaal even goed. Toegegeven, waarschijnlijk is het beter wanneer je niet alles direct achter elkaar leest, zo'n soort boek is het wel. Maar ik merkte dat er gewoon ook vrij veel 'fouten' in stonden die ik wel erg muggenzifterig vond (er is vast ook iets mis met dat show more woord). Bij tijd en wijlen wel heel erg leuk, soms wat flauw. show less